Có một định kiến mà người lớn mới học piano rất hay nghe: “Lớn tuổi rồi, tay cứng lắm, học piano khó lắm!”. Mọi người nghe nhiều đến mức chính người muốn học cũng bắt đầu tin rằng: “Có lẽ mình đã quá tuổi để học đàn!”. Nhưng sự thực có phải vậy không?
Người lớn thường không thua trẻ em ở năng khiếu, mà thua ở sự đều đặn
Một đứa trẻ đi học piano thường có một lợi thế rất lớn: lịch học của chúng được người lớn sắp xếp sẵn. Mỗi tuần học mấy buổi, luyện tập vào ngày nào, đến giờ thì buộc phải ngồi vô đàn.
Dù người lớn sắp xếp cho con nít là vậy, nhưng chính họ không đảm bảo được cho bản thân mình một lịch học và tập luyện ổn định. Người lớn rất hay bị xao nhãng bởi công việc, gia đình, con cái, những cuộc hẹn, những việc phát sinh không báo trước…
Và nếu học mà không tập, rồi tuần sau quay lại phải nhắc lại, rất mất thời gian để đạt cùng hiệu quả như con nít. Tất cả những vấn đề trên đều được hợp thức hóa bằng một định kiến “dễ chấp nhận”: Chắc tại mình lớn tuổi rồi nên tay cứng.
Nhưng nếu một đứa trẻ cũng chỉ đến lớp một buổi mỗi tuần và gần như không bao giờ đụng đến cây đàn ở nhà, liệu nó có tiến bộ nhanh hơn bao nhiêu?
Làm quen với piano như làm quen với một người bạn bên ngoài.
Sẽ không quá nếu như nói: “Làm quen với piano cũng giống như làm quen với một người bạn bên ngoài”.
Nếu hàng ngày bạn gặp họ, nghe giọng nói, thấy khuôn mặt, thì lâu dần sẽ hình thành trí nhớ và phản xạ giao tiếp tự nhiên. Nhắm mắt lại nghe giọng nói thôi nhưng bạn cũng biết đó là người quen của mình.
Còn nếu như 1 người mỗi tuần gặp 1 lần, hoặc 2 tuần 1 lần, không có kết nối “nhắc lại” mỗi ngày, dần dần ấn tượng với người đó sẽ phai mờ. Rồi đến lúc bạn sẽ cảm thấy người đó không quan trọng, có hẹn gặp hay không cũng chẳng sao, bỏ luôn cũng được.
Người lớn có một lợi thế mà trẻ em không dễ có được
Đó chính là kinh nghiệm sống. Một đứa trẻ có thể học một giai điệu rất nhanh. Nhưng một người đã đi qua nhiều năm tháng của cuộc đời có thể cảm nhận một giai điệu theo một cách khác.
- Một bản nhạc buồn có thể gợi lại một mùa mưa cũ.
- Một giai điệu quen thuộc có thể đưa người ta trở về thời thanh xuân.
- Một câu nhạc từng nghe từ nhiều năm trước có thể bất chợt khiến một người nhớ đến một người đã lâu không gặp.
Những điều đó không nằm trong giáo trình piano, nhưng lại có thể trở thành “liều dopamine” rất mạnh để học đàn.
Trẻ em học nhạc bằng sự tò mò, người lớn đôi khi học bằng ký ức
Có những đứa trẻ ngồi trước cây đàn vì được người lớn cho đi học chứ chưa chắc chúng biết mình yêu âm nhạc đến mức nào.
Nhưng một người trưởng thành tìm đến piano thường có một lý do rất riêng:
- Có thể họ đã yêu một bản nhạc từ rất lâu.
- Có thể họ từng mơ ước được chơi piano nhưng ngày còn trẻ chưa có điều kiện.
- Có thể họ muốn tự mình chơi lại một giai điệu đã gắn với một kỷ niệm.
- Sau rất nhiều năm bận rộn với công việc và cuộc sống, họ muốn dành một khoảng thời gian nào đó cho chính mình.
Và chính những điều đó tạo nên một thứ rất quan trọng: động lực.
Khi một người thực sự có một bản nhạc mà họ muốn chơi, việc ngồi xuống luyện tập không còn là trách nhiệm như có bài tập về nhà để làm.
Kết
Đừng để câu “tay người lớn cứng…” trở thành một lời tiên tri. Bạn không học piano chỉ vì người khác bắt mình phải học. Bạn học vì thực sự muốn chơi một giai điệu yêu thích, bởi chính đôi tay của mình.
